Bu içeriği yapay zeka ile özetle
Hurda sektöründe randıman, bir kablonun toplam ağırlığı içindeki bakır (veya alüminyum) oranıdır. Örneğin yüzde 60 randımanlı 100 kg kablodan yaklaşık 60 kg bakır çıkar. Kablo hurda fiyatı da büyük ölçüde bu orana göre belirlenir.
Randıman nasıl ölçülür?
- Kablodan bir metrelik parça kesin ve tartın.
- Parçayı soyun ve yalnızca bakırı tartın.
- Bakır ağırlığını toplam ağırlığa bölün. Sonuç, kablonun randımanıdır.
Örneğin 1 metrelik parça 150 gram geliyor ve içinden 90 gram bakır çıkıyorsa randıman yüzde 60’tır.
Kablo türlerine göre yaklaşık randıman
| Kablo | Yaklaşık randıman | Bugünkü kablo fiyatı |
|---|---|---|
| Kalın enerji kablosu | Yüksek (yaklaşık %55-70) | 405,50 ₺/kg |
| NYA tek damar tesisat | Yüksek (yaklaşık %55-65) | 384,00 ₺/kg |
| TTR esnek kablo | Orta (yaklaşık %40-50) | 299,00 ₺/kg |
| Telefon ve data kablosu | Düşük (yaklaşık %25-40) | 320,00 ₺/kg |
| Karışık kablo | Değişken | 199,00 ₺/kg |
Oranlar kesite, damar sayısına ve kılıf kalınlığına göre değişir. Kesin değer için kendi kablonuzdan örnek ölçüm yapın.
Randımandan fiyata
Kablonun teorik değeri, randıman ile soyma bakır fiyatının çarpımıdır. Bugün soyma bakır 661,50 ₺/kg olduğuna göre yüzde 60 randımanlı bir kablonun teorik bakır değeri kilogram başına bunun yaklaşık yüzde 60’ı kadardır. Hurdacı bu değerden kılıf ayırma maliyetini ve fireyi düşerek fiyat verir.
Bilmek neden önemli?
Randımanı bilen satıcı, kablosunun doğru sınıfta değerlendirilip değerlendirilmediğini kontrol edebilir. Yüksek randımanlı kablolarınızı düşük randımanlı kablolarla karıştırmamak, ortalama fiyatın düşmesini önler. Güncel fiyatlar için hurda kablo fiyatları sayfasına bakabilirsiniz.
Kesitten randıman tahmini
Kablonun üzerindeki yazı, randımanı tahmin etmek için iyi bir başlangıçtır. Örneğin “3×2,5” yazan bir kablo, her biri 2,5 mm² kesitli üç bakır damar içerir. Bakırın yoğunluğu yaklaşık 8,9 g/cm³ olduğu için 1 mm² kesitli bir bakır telin bir metresi yaklaşık 8,9 gram gelir. Buna göre 3×2,5 kablonun bir metresinde yaklaşık 3 × 2,5 × 8,9 = 67 gram bakır bulunur. Kablonun bir metresini tartıp bu değere bölerek randımanı hızlıca hesaplayabilirsiniz.
Örnek hesap
| Adım | Değer |
|---|---|
| Kablo | 3×2,5 mm² |
| 1 metredeki bakır | yaklaşık 67 g |
| 1 metrenin toplam ağırlığı (tartım) | örneğin 140 g |
| Randıman | 67 / 140 = yaklaşık %48 |
Randımanı düşüren gizli etkenler
- Çelik zırh: Yeraltı kablolarındaki çelik tel veya bant zırh ağırlığı artırır.
- Ekran örgüsü: Bazı kablolarda bakır veya alüminyum folyo ekran bulunur; bakır örgü randımana dahil edilebilir, alüminyum folyo edilmez.
- Dolgu ve kalın kılıf: Halojen içermeyen ve yangına dayanıklı kabloların kılıfları genellikle daha kalındır.
- Kalaylı iletken: Kalay kaplı teller saf bakıra göre biraz düşük değerlendirilir.
Sık sorulan sorular
Randımanı yüksek kablo hangisidir?
Kalın kesitli, tek damarlı ve ince kılıflı kablolar en yüksek randımana sahiptir. NYA tesisat kablosu ve kalın enerji kabloları bu gruptadır.
Hurdacı randımanı nasıl ölçer?
Genellikle partiden örnek bir parça alınır, soyulur ve bakır ağırlığı toplam ağırlığa oranlanır. Büyük partilerde birkaç farklı noktadan örnek almak daha doğru sonuç verir.